Aşırı düşük açıklamasında metraj farkı: yüzde 10 çizgisi

Anahtar teslimi götürü bedel bir yapım ihalesinde aşırı düşük açıklaması hazırlarken en sık takılınan konulardan biri metrajdır: isteklinin kendi metrajı ile idarenin yaklaşık maliyet metrajı arasındaki fark ne kadar olabilir?

Kural: birebir örtüşme beklenmez, sınır yüzde 10

İstekli teklifini kendi metrajına dayandırır; uygulama projeleri üzerinden yaptığı hesabın idarenin hesabıyla birebir örtüşmesi beklenemez. Kurul'un istikrar kazanmış kararlarına göre bu fark yüzde 10'a kadar makul kabul edilir. Yüzde 10'u aşan eksik metraj ise "imalat miktarının istekliye avantaj sağlayacak şekilde düşük alındığı" sonucunu doğurur ve açıklamayı mevzuata aykırı hâle getirir.

Üç emsal, üç ders

1 — Eksik metraj açıklamayı düşürür

Anıtkabir onarım ihalesinde (İKN 2014/157989) açıklama istenen 60 iş kaleminin 6'sında isteklinin metrajı idareninkinden %11, %12, %14, %26 ve %67 oranlarında eksik çıktı. Kurul, farkların yüzde 10 çizgisini aştığı kalemler nedeniyle açıklamayı mevzuata uygun bulmadı; itirazen şikâyet reddedildi (KİK 2015/UY.III-987, 08.04.2015). Karar esasta oybirliği, gerekçede oyçokluğuyla alındı — yani çizginin uygulanışı üyeler arasında bile tartışıldı; isteklinin bu belirsizliğe yaslanmaması gerekir.

2 — Fazla metraj aynı şey değildir

Bayburt Üniversitesi laboratuvar binası ihalesinde (İKN 2014/46137) şikâyetçi, ihale üzerinde kalan isteklinin metrajlarının idareninkinden saptığını ileri sürdü. İncelemede isteklinin metrajının çoğu kalemde idareninkinden fazla, 9 kalemde eksik (yalnız 4'ünde %10 üstü) olduğu görüldü. Kurul, farkların teklif fiyatlarıyla çarpımının toplam teklife etkisini değerlendirerek başvuruyu reddetti (KİK 2014/UY.I-2783, 04.08.2014). Ders: fazla metraj teklifi yükseltir, istekliye avantaj sağlamaz — eksik metrajla aynı kefeye konmaz.

3 — Çizgiyi aşan herkes düşer

Hatay Stadyumu ihalesinde (İKN 2013/135388, TOKİ) hem ihale üzerinde bırakılan isteklinin hem ikinci avantajlı teklifin açıklamaları incelendi: birinde 13 kalemin 11'inde, diğerinde bir kalemde (%32,85) yüzde 10'u aşan eksik metraj saptandı. Kurul her iki teklifin de değerlendirme dışı bırakılması yönünde düzeltici işlem belirledi. Ders: çizgi rakipler için de işler — itirazen şikâyette karşı tarafın metrajını aynı ölçütle denetletmek mümkündür.

Pratik sonuçlar

• Açıklama istenen her kalemde kendi metrajınızı idarenin miktarıyla

karşılaştırın; eksik yöndeki farkları yüzde 10'un altında tutun.

• Yüzde 10'u aşan eksiklik kaçınılmazsa dayanağını proje ve ölçüyle

belgeleyin; ancak birden çok kalemde belirgin eksikliğin reddi gerektirdiğini bilin.

• Fark × birim fiyat çarpımının teklif toplamına etkisini kendi dosyanızda

önceden hesaplayın — Kurul'un baktığı ikinci ölçü budur.

• Metrajın hangi paftadan ve hangi ölçüden geldiğini satır bazında kayıtlı

tutun; savunmanın gücü izlenebilirliktedir.

Bu yazıdaki kararlar 2014–2015 dönemine aittir ve asiridusukhazirlama arşivimizden güncellenerek taşınmıştır. Yüzde 10 ölçütü Kurul'un istikrar kazanmış içtihadıdır; güncel mevzuat metni için Kamu İhale Genel Tebliği 45. maddesine ve işinize özgü sorgu yazısına bakılmalıdır. Bu sayfa hukuki görüş yerine geçmez.